Chips Act 2.0

Dlaczego w ogóle potrzebujemy Chips Act 2.0? Jak pisze sama Komisja Europejska, półprzewodniki są częścią szerszych działań UE na rzecz wzmocnienia suwerenności technologicznej. Są też kluczowymi czynnikami napędzającymi rozwój kolejnych generacji technologii, które w przyszłości zdefiniują konkurencyjność Europy: sztucznej inteligencji, infrastruktury chmurowej, dronów, pojazdów VtE czy robotyki przemysłowej. Ustawa o chipach 2.0 będzie uzupełniać inne nowe inicjatywy, w tym ustawę o rozwoju chmury obliczeniowej i sztucznej inteligencji oraz strategię Open Source, przyczyniając się do bardziej konkurencyjnej, bezpiecznej i odpornej europejskiej gospodarki cyfrowej.

Według danych KE, pierwszy Chip Act 1.0 pomógł zmobilizować ponad 52 miliardy EUR inwestycji publicznych i prywatnych, stworzyć około 46.000 bezpośrednich i pośrednich miejsc pracy oraz wzmocnić potencjał badawczy i innowacyjny Europy w dziedzinie półprzewodników. Pomimo tych liczb, Chip Act 1.0 spotkał się z dość powszechną krytyką. Pisze o tym Zbigniew Piątek z Ministerstwa Cyfryzacji w swym artykule umieszczonym na LinkedIn: ‘Jednocześnie zarówno ewaluacja Komisji, jak i opublikowany pod koniec 2025 roku raport Europejskiego Trybunału Obrachunkowego (ETO) wskazują na utrzymywanie się istotnych wyzwań związanych z konkurencyjnością i odpornością europejskiego sektora półprzewodników. W szczególności ETO zwrócił uwagę, że osiągnięcie celu zakładającego 20% udział UE w światowym rynku półprzewodników do 2030 roku będzie bardzo trudne przy obecnym tempie rozwoju sektora’. Poza nierealnymi celami dotyczącymi udziałów w rynku, ETO wskazało też na drastyczne niedofinansowanie ze strony Unii. Choć na rozwój branży miano przeznaczyć łącznie 86 miliardów euro, budżet Komisji Europejskiej to zaledwie 4,5 miliarda euro (ok. 5%). Reszta funduszy zależy od trudnych do przewidzenia inwestycji państw członkowskich oraz sektora prywatnego, który w skali globalnej inwestuje wielokrotnie więcej (np. 405 miliardów euro w latach 2020-2023). Europejski przemysł chipów jest ponadto silnie uzależniony od zaledwie kilku dużych przedsiębiorstw realizujących kluczowe projekty, co oznacza, że opóźnienie lub anulowanie nawet jednej inwestycji może poważnie zagrozić wyznaczanym celom.

Globalny rynek półprzewodników również dynamicznie się rozwija. Oczekuje się, że do 2030 roku osiągnie on wartość 1,37 biliona euro, a komponenty związane ze sztuczną inteligencją będą napędzać około 70% tego wzrostu. Ustawa Chips Act 2.0 ma zapewnić Europie większy udział w tej szansie, jednocześnie wzmacniając obszary, w których już się wyróżniamy.

Według opracowania Zbigniewa Piątka z Ministerstwa Cyfryzacji opublikowanego na LinkedIn, zatytułowanego po prostu Chips Act 2.0 ‘o ile Chips Act 1.0 skoncentrowany był przede wszystkim na budowie zdolności technologicznych i infrastruktury, o tyle Chips Act 2.0 w większym stopniu akcentuje ich wykorzystanie do tworzenia nowych produktów, przedsiębiorstw oraz zdolności przemysłowych’. Autor wskazuje na bardzo dużą rolę platformy projektowej, która ma pełnić funkcję wspólnego europejskiego środowiska projektowania układów scalonych i stymulować rozwój firm fabless. Kolejnym nowym elementem będą tzw. Projekty Strategiczne: ‘Status projektu strategicznego będzie mógł zostać przyznany inwestycjom dotyczącym zaawansowanej produkcji półprzewodników, projektowania układów scalonych, zaawansowanego montażu i integracji układów, wytwarzania materiałów specjalistycznych oraz innych strategicznych elementów łańcucha wartości. Projekty takie mają korzystać z przyspieszonych procedur administracyjnych, ułatwień regulacyjnych oraz preferencyjnego dostępu do dostępnych instrumentów finansowych’. Generalnie: nowy Chip Act zawiera o wiele więcej elementów, mających stymulować popyt na technologie opracowywane w Europie. Należą do nich między innymi powiązanie rozwoju półprzewodników z megatrendami rynkowymi, za jaki uznano sztuczną inteligencję i technologie chmurowe czy ścieżka Tech-To-Lab, służąca pełniejszemu wykorzystaniu powstałych linii pilotażowych. Dwa bardzo istotone nowe instrumenty to Innovation Procurement oraz Grand Challenges. Co na pewno powinno cieszyć polski przemysł półprzewodnikowy, jako jedną z kluczowych technologii uznano fotonikę, doceniając jej rolę w rozwoju telekomunikacji, centrów danych, sztucznej inteligencji, ochrony zdrowia oraz zastosowań kwantowych.

Główne cele Ustawy Chips Act 2.0 według strony KE są następujące:

1.      Poprawa warunków dla inwestycji i konkurencyjności

1.1.  Wzmocnienie badań, innowacji i rozwoju umiejętności w całym ekosystemie półprzewodników;

1.2.  Przyspieszenie procedur wydawania pozwoleń z uzyskaniem pozwoleń w ciągu maksymalnie 12 miesięcy;

1.3.  Wprowadzenie ‘Wielkich Wyzwań’ w celu wsparcia rozwoju przemysłowego układów scalonych o kluczowym znaczeniu dla UE, takich jak układy AI;

1.4.  Wzmocnienie współpracy z partnerami międzynarodowymi poprzez strategiczne partnerstwa w dziedzinie półprzewodników.

2.      Stymulowanie popytu i jego wykorzystania w przemyśle;

2.1.  Wzmocnienie powiązań między producentami układów scalonych a popytem ze strony końcowych użytkowników

2.2.  Ustanowienie Akceleratorów Popytu w celu zapewnienia, że ​​nowe produkty półprzewodnikowe są zgodne z potrzebami przemysłu i szybciej trafiają na rynek;

2.3.  Zapewnienie, że zamówienia publiczne w kluczowych obszarach koncentrują się na tworzeniu wartości dodanej dla UE poprzez wzrost gospodarczy, miejsca pracy i umiejętności w Unii;

2.4.  Zwiększenie wykorzystania zamówień publicznych na innowacje w celu zwiększenia popytu, zwłaszcza na europejskie startupy i scaleupy oraz ich technologie;

2.5.  Stworzenie synergii z Ustawą o rozwoju chmury obliczeniowej i AI w celu wykorzystania popytu na europejskie układy scalone wynikającego z rozwoju sektorów takich jak centra danych, dostawcy usług w chmurze i gigafabryki AI.

3.      Wzmocnienie środków po stronie podaży

3.1.  Umożliwienie finansowania z pomocy państwa dla projektów first-of-a-kind, które nie są jeszcze obecne w Unii, dla całego łańcucha wartości półprzewodników, od surowców po technologie pakowania;

3.2.  Wyznaczenie projektów strategicznych w celu odblokowania finansowania UE i współinwestowania z państwami członkowskimi i przemysłem w projekty o strategicznym znaczeniu i wartości dodanej dla UE;

3.3.  Stworzenie ramowych warunków na poziomie regionalnym w celu przyciągnięcia inwestycji w półprzewodniki i promowanie regionów, które to robią, poprzez nowy certyfikat Regionów Doskonałości Półprzewodników.

4.      Zwiększenie odporności i zmniejszenie zależności

4.1.  Utworzenie platformy łańcucha dostaw półprzewodników typu B2B w celu wspierania przemysłu w proaktywnej poprawie odporności na zakłócenia w dostawach;

4.2.  Dalsze wsparcie sektorów wielokrotnie narażonych na ryzyko poprzez wskazówki dotyczące przeprowadzania oceny ryzyka i środków ograniczających ryzyko;

4.3.  Ograniczenie nadmiernego polegania na zewnętrznych dostawcach w zakresie kluczowych technologii półprzewodnikowych.

Żródło:

https://www.linkedin.com/pulse/chips-act-20-zbigniew-pi%C4%85tek-l1elf/

https://digital-strategy.ec.europa.eu/en/policies/chips-act-2

Zapraszamy na TEK.day Gdańsk, 24 września 2026. Zapisz się tutaj!