2,5 mln EUR na rozwój centrum technologii kwantowych w Warszawie

Centrum Fizyki Teoretycznej Polskiej Akademii Nauk (CFT PAN) rozwija zaplecze badawcze dla technologii kwantowych. W ramach projektu EUCENTRAL powstaje Centrum Modelowania dla Technologii Kwantowych (CMTK), które będzie zajmować się opracowywaniem metod teoretycznych i narzędzi obliczeniowych wykorzystywanych do badania złożonych układów kwantowych.

Celem jest nie tylko prowadzenie nowych badań, ale również trwałe wzmocnienie potencjału CFT PAN – poprzez rozwój zespołów i kompetencji, pozyskiwanie talentów, współpracę międzynarodową, rozwój otwartej nauki oraz tworzenie narzędzi badawczych dostępnych dla szerszej społeczności naukowej. 

Modelowanie komputerowe wesprze rozwój technologii kwantowych

Rozwój komputerów kwantowych i innych urządzeń wykorzystujących zjawiska fizyki kwantowej wymaga nie tylko eksperymentów laboratoryjnych, ale także zaawansowanych modeli matematycznych i symulacji komputerowych. Dzięki nim naukowcy mogą analizować zachowanie złożonych układów i przewidywać ich właściwości.

Właśnie na tym obszarze koncentruje się działalność CMTK. Naukowcy opracowują metody teoretyczne i numeryczne służące m.in. do badania układów wielu ciał oraz otwartych systemów kwantowych, czyli takich, które oddziałują z otoczeniem.

Jednym z pierwszych rezultatów projektu jest platforma skupiająca oprogramowanie i materiały dotyczące modelowania kwantowego. Ma ona ułatwiać naukowcom dostęp do narzędzi badawczych i wspierać wymianę wiedzy między zespołami.

– Rozwój technologii kwantowych wymaga dziś nie tylko przełomowych eksperymentów, ale także zaawansowanych narzędzi pozwalających zrozumieć i projektować złożone systemy kwantowe. Celem EUCENTRAL jest stworzenie w CFT PAN środowiska, które będzie łączyć najwyższej jakości badania podstawowe z otwartymi rozwiązaniami wspierającymi społeczność naukową w Polsce i Europie – podkreśla prof. Marzena Szymańska z University College London, kierująca projektem.

Równolegle w CFT PAN rozwijana jest nowa grupa badawcza Modelling Center for Quantum Technologies, której działalność koncentruje się na metodach teoretycznych i obliczeniowych potrzebnych do modelowania technologii kwantowych. 

– EUCENTRAL traktujemy nie jako pojedynczy projekt, ale jako element długofalowego rozwoju Centrum Fizyki Teoretycznej PAN. Chcemy tworzyć w Warszawie środowisko, które będzie przyciągało bardzo dobrych naukowców, umożliwiało im realizację ambitnych pomysłów i jednocześnie pozwalało budować kompetencje potrzebne do rozwoju technologii kwantowych w Polsce i Europie – wyjaśnia prof. Krzysztof Pawłowski, dyrektor CFT PAN.

Projekt o wartości 2,5 mln EUR potrwa do 2029 roku

Projekt EUCENTRAL wpisuje się w długofalowe plany rozwoju CFT PAN w obszarze technologii kwantowych. Dzięki grantowi Teaming for Excellence instytut zamierza utworzyć nowe Centrum Doskonałości, rozbudować infrastrukturę badawczą, powiększyć zespoły naukowe i zacieśnić współpracę z zagranicznymi partnerami. Celem jest stworzenie trwałego zaplecza łączącego badania podstawowe, modelowanie komputerowe, rozwój oprogramowania oraz kształcenie kolejnych pokoleń naukowców.

– Technologie kwantowe rozwijają się niezwykle szybko, ale za każdym przełomem stoją ludzie, ich wiedza oraz możliwość współpracy ponad granicami dyscyplin i państw. Właśnie takie środowisko chcemy konsekwentnie tworzyć w CFT PAN – zaznacza dr Anna Raiter-Smiljanic, kierująca zarządzaniem projektem EUCENTRAL.

Powstające w Warszawie Centrum Modelowania dla Technologii Kwantowych ma przede wszystkim rozwijać kompetencje w zakresie modelowania i symulacji układów kwantowych. To zaplecze, które może wspierać projektowanie przyszłych technologii, zanim trafią one do laboratoriów i zastosowań praktycznych.